Strona główna » Atex » ATEX w zakładzie kosmetycznym – alkohol, propelenty i pyły w jednym obiekcie

ATEX w zakładzie kosmetycznym – alkohol, propelenty i pyły w jednym obiekcie

Co w produkcji kosmetyków tworzy atmosferę wybuchową? 

Najwięcej stref bierze się z alkoholu. Etanol ma temperaturę zapłonu w okolicach 13°C, dolną granicę wybuchowości 3,3% objętościowych, a jego pary zalegają przy posadzce. Jest składnikiem receptury, nie środkiem pomocniczym – więc strefa nie kończy się w mieszalni, tylko idzie do rozlewu, pakowania i magazynu wyrobów gotowych.

Aerozole to praca z gazami skrajnie łatwopalnymi: propanem, butanem, eterem dimetylowym. Ryzyko nie znika po zakręceniu zaworu napełniarki – uszkodzona puszka na palecie uwalnia propelent bez udziału jakiegokolwiek procesu, a magazyn aerozoli bywa pomijany w klasyfikacji zupełnie.

Przy wyrobach sypkich przydaje się rozróżnienie, którego wiele opracowań nie robi: talk atmosfery wybuchowej nie tworzy, ale skrobia kukurydziana, celuloza i część pigmentów organicznych – już tak. Klasyfikacja zaczyna się więc od receptur, a przy nieznanych parametrach – od badania próbki.

Warto sprawdzić też drugi reżim. Rozporządzenie wdrażające dyrektywę Seveso III nakazuje sumowanie substancji niebezpiecznych – zakład kwalifikuje się do zwiększonego lub dużego ryzyka, gdy którakolwiek z sum osiągnie wartość 1 lub większą. Alkohol, propelenty i gotowe aerozole wchodzą do tej samej sumy.

Przy kosmetykach zaczynamy od receptur i kart charakterystyki. Ten sam rzut hali daje zupełnie inne strefy przy linii perfumeryjnej i przy linii kremów na bazie wodnej.

Prześlij listę surowców z kartami charakterystyki – sprawdzimy, co wymaga klasyfikacji, i wycenimy dokumentację.

ATEX - zakład kosmetyczny
Opublikowano na Google Google
Jan Przybysz profile picture
Jan Przybysz
Google star 1Google star 2Google star 3Google star 4Google star 5Trustindex sprawdza, czy pierwotnym źródłem recenzji jest Google.
Bardzo polecam! Świetny kontakt i doradztwo nie tylko w sprawach bezpieczeństwa pożarowego ale i szkoleń BHP
Opublikowano na Google Google
Małgorzata Wilczyńska profile picture
Małgorzata Wilczyńska
Google star 1Google star 2Google star 3Google star 4Google star 5Trustindex sprawdza, czy pierwotnym źródłem recenzji jest Google.
Trening ochrony przeciwpożarowej w naszej firmie był na najwyższym poziomie, część teoretyczna ku naszemu zdziwieniu była bardzo ciekawa oparta na wielu ciekawych filmach pokazujących sytuacje pożarowe. Natomiast część praktyczna przeszła nasze najśmielsze oczekiwania, było edukacyjnie, praktycznie i ekstremalnie!!!! Na długo nie zapomnimy tego szkolenia :))) Bardzo dziękujemy i do następnego :D
Opublikowano na Google Google
Sebastian Ostrowski profile picture
Sebastian Ostrowski
Google star 1Google star 2Google star 3Google star 4Google star 5Trustindex sprawdza, czy pierwotnym źródłem recenzji jest Google.
Pełen profesjonalizm. Kompleksowa obsługa, jakość na najwyższym poziomie. Dodatkowo Pan Dominik jest niewyobrażalnie miłą osobą z bogatym doświadczeniem i ogromną wiedzą w branży. Zdecydowanie polecam!
Opublikowano na Google Google
E profile picture
E
Google star 1Google star 2Google star 3Google star 4Google star 5Trustindex sprawdza, czy pierwotnym źródłem recenzji jest Google.
Pan Dominik to człowiek bardzo konkretny! Świetnie się z nim współpracuje. Pozdrawiam
Opublikowano na Google Google
Arek Ciechaniak profile picture
Arek Ciechaniak
Google star 1Google star 2Google star 3Google star 4Google star 5Trustindex sprawdza, czy pierwotnym źródłem recenzji jest Google.
Kompleksowa obsługa urządzeń ppoż w naszej firmie przebiegła bardzo sprawnie. Dodatkowo szkolenie wszystkich pracowników przez Pana Dominika przeprowadzone było profesjonalnie i ciekawie, co nieczęsto się zdarza. Możemy z czystym sumieniem polecić korzystanie z usług FIREDOM
Opublikowano na Google Google
Piotr Kucharczyk profile picture
Piotr Kucharczyk
Google star 1Google star 2Google star 3Google star 4Google star 5Trustindex sprawdza, czy pierwotnym źródłem recenzji jest Google.
Wykształcony, rzetelny fachowiec, mówi jak jest i bez ogródek, a to jest potrzebne w tej branży. Polecam !!!
Opublikowano na Google Google
Monika Bobińska profile picture
Monika Bobińska
Google star 1Google star 2Google star 3Google star 4Google star 5Trustindex sprawdza, czy pierwotnym źródłem recenzji jest Google.
Współpraca z Panem Dominikiem przebiegła pomyślnie. Pełen profesjonalizm. Szkolenia prowadzone są ciekawie. Polecam.
Potwierdzono przez: Trustindex
Zweryfikowana odznaka Trustindex to Uniwersalny Symbol Zaufania. Tylko najlepsze firmy mogą uzyskać zweryfikowaną odznakę z oceną powyżej 4.5, na podstawie opinii klientów z ostatnich 12 miesięcy. Przeczytaj więcej

Często zadawane pytania – ATEX w zakładzie kosmetycznym

Tak, jeżeli pracuje z alkoholem lub innymi cieczami łatwopalnymi – a robi to praktycznie każda. Przepis nie zna progu zatrudnienia ani wielkości produkcji. Strefę wyznacza się, gdy w pomieszczeniu może wystąpić mieszanina wybuchowa o objętości co najmniej 0,01 m³ w zwartej przestrzeni (§37 rozporządzenia MSWiA z 7 czerwca 2010 r.), co przy otwartym mieszalniku albo rozlewaniu toniku zdarza się natychmiast. Osobno ocenia się, czy pomieszczenie jest zagrożone wybuchem – kryterium jest przyrost ciśnienia powyżej 5 kPa.

Nie. Talk jest surowcem mineralnym i nie tworzy atmosfery wybuchowej, natomiast skrobia kukurydziana i ryżowa, celuloza, niektóre pigmenty organiczne i miki – już tak. Dlatego klasyfikacja stref pyłowych w kosmetyce zaczyna się od przeglądu receptur i kart charakterystyki, a nie od samego rzutu hali. Przy nieznanych parametrach warto wykonać badania wybuchowości próbki, bo różnica między strefą 21 a brakiem strefy przekłada się wprost na koszt wyposażenia.

Formalnie tak samo, praktycznie – groźniej, bo jest składnikiem receptury, a nie środkiem pomocniczym. W lakierni rozpuszczalnik odparowuje i zostaje powłoka. W perfumerii alkohol jest produktem: trafia do butelki, na paletę i do magazynu wyrobów gotowych. Strefa nie kończy się więc na hali produkcyjnej – obejmuje też rozlew, pakowanie i magazyn, o czym zapomina większość zakładów.

Decydują ilości substancji niebezpiecznych określone w rozporządzeniu Ministra Rozwoju z 29 stycznia 2016 r. (Dz.U. 2016 poz. 138), wdrażającym dyrektywę Seveso III. Kluczowa jest jednak nie pojedyncza pozycja, tylko reguła sumowania: zakład kwalifikuje się, jeżeli którakolwiek z sum obliczonych według załącznika osiągnie wartość 1 lub większą. Alkohol w mieszalni, propelenty przy napełniarce i gotowe aerozole w magazynie liczą się do tej samej sumy – i to najczęstszy powód, dla którego zakład dowiaduje się o kwalifikacji zbyt późno.

Etanol ma temperaturę zapłonu w okolicach 13°C, czyli paruje w każdym ogrzewanym pomieszczeniu, a jego dolna granica wybuchowości wynosi 3,3% objętościowych. Do tego pary etanolu są cięższe od powietrza i zbierają się przy posadzce, w kanałach i studzienkach. Te trzy cechy razem powodują, że mieszalnia bez sprawnej wentylacji wywiewnej przy podłodze jest miejscem, w którym atmosfera wybuchowa utrzymuje się najdłużej.

Tak, i odpowiada za nią podmiot prowadzący zakład, a nie właściciel marki. Ocena zagrożenia wybuchem obciąża inwestora, projektanta lub użytkownika decydującego o procesie technologicznym, a dokument zabezpieczenia przed wybuchem – pracodawcę. Zlecenie produkcji na zewnątrz nie przenosi tych obowiązków, ale częste zmiany receptur u producenta kontraktowego oznaczają, że dokumentacja wymaga aktualizacji częściej niż w zakładzie o stałym asortymencie.

Tak. Napełnianie puszek propanem, butanem, izobutanem lub eterem dimetylowym to praca z gazami skrajnie łatwopalnymi cięższymi od powietrza, więc strefa obejmuje nie tylko stanowisko napełniania, ale też zagłębienia i kanały wokół niego. Osobnym zagadnieniem jest magazyn gotowych wyrobów: rozszczelniona lub uszkodzona puszka uwalnia propelent bez żadnego udziału procesu technologicznego, a przy paletowym składowaniu skala takiego zdarzenia bywa znaczna.

Nieprzestrzeganie przepisów BHP jest wykroczeniem zagrożonym karą grzywny od 2000 zł do 60 000 zł (art. 283 §1 Kodeksu pracy w brzmieniu obowiązującym od 8 lipca 2026 r.), a przy bezpośrednim zagrożeniu życia lub zdrowia inspektor pracy może nakazać wstrzymanie prac. W branży kosmetycznej dochodzi ryzyko handlowe: audyty odbiorców sieciowych i partnerów kontraktowych obejmują dziś dokumentację przeciwwybuchową, a jej brak potrafi przesądzić o utracie kontraktu szybciej niż kontrola PIP.

Stan prawny na: 4 sierpnia 2026 r.